 نگاهی به کارنامه مورگان فریمن به بهانه حضورش در بين نامزدهاي دريافت جايزه اسكار 2010
هميشه محبوب !
onlycinema.ir -مهدي تهراني: در بين نامزدهاي دريافت جايزه اسكار 2010 و در بخش بهترين بازيگر مرد نقش اول، نامي به چشم ميآيد كه بيش از ديگر نامزدها، احترامبرانگيز است. براي پنجمين بار مورگان فريمن نامزد دريافت اين جايزه شده براي بازي در فيلم تحسين شده «شكستناپذير» ساخته دوست و همكار قديمياش كلينت ايستوود.
مورگان فريمن براي سينمادوستان ايراني عمدتا با فيلم «هفت» و با كاراكتر فراموش نشدني كارآگاه پا به سن گذاشته ويليام سامرست شناخته ميشود. اگرچه پيش از اين نيز او با درخشش در فيلمهايي مانند «رانندگي براي خانم ديزي» در سال 89 توانسته بود توجه بسياري را بهخود معطوف كند ولي آن سالها به دلايل مختلف سينماي جهان و اخبار فيلمها آنچنان بازتابي در داخل كشور نداشت و براي مثال همين فيلم رانندگي براي خانم ديزي و بسياري از فيلمهاي خوب ديگر يك دهه بعد تازه توسط سينمادوستان ايراني رونمايي شدند.
براي ايراني جماعت شيفته سينما بهويژه براي نسلهاي گذشته تعداد معدودي بازيگر سياهپوست قابل اعتنا بودند. يكي از كساني كه براي نخستين بار باعث شد يك بازيگر سياهپوست به مثابه يك ليدر قابل احترام در عرصه سينما جلوهگري كند و براي ايراني جماعت نيز بسيار مقبول باشد، مورگان فريمن است؛ بازيگري كه در ميانسالياش برايمان معرفي شد.
قبل از او البته سيدني پواتيه جايگاه خاص و معتبري داشت اما نوع بازيگري مورگان فريمن و همچنين كاراكتر اجتماعي و فعاليتهاي انساندوستانهاش از او براي علاقهمندانش، يك شخصيت منحصر بهفرد ساخته است؛ بازيگري باوقار و با سبك بازي شبيه به فارغالتحصيلان اكتورز استوديو، با اين تفاوت كه فريمن هرگز پايش به اين مدرسه صاحب نام باز نشد و هيچ وقت هم شاگرد لياستراسبرگ فقيد نبود و هرچه در عرصه بازيگري و سينما و تئاتر ارائه كرده در سايه استعداد غريزياش و مرهون ممارستهاي طاقت فرسايش بوده است.
به همه اينها به قول خودش بايد دو چيز را اضافه كرد: يكي ايمان خللناپذير به خدا و ديگري داشتن خلقوخويي خوش؛ مواردي كه باعث شدند مورگان فريمن حالا در 72 سالگي از محترمترين و باشخصيتترينهاي عرصه سينما لقب بگيرد.
10سال پيش از اين در فوريه سال 1998 بازيگران جوان سياهپوست كه به تازگي به شهرت رسيده بودند و نياز به ليدر داشتند و مهمتر از آن تعدادي از بازيگراني كه شهرتشان جا افتاده بود اما نياز به تثبيت داشتند همگي بهگونهاي معنوي زعامت و ليدري مورگان فريمن را باعث افتخار و سبب پيشرفتشان عنوان ميكردند. ويل اسميت، لورنس فيشبرن، دنزل واشنگتن و جمي فاكس از اين جمله بازيگران بودند؛ كسانيكه حالا هريك براي خود و بسته به بضاعت خويش به موفقيتهاي زيادي نايل آمدند.
مورگان فريمن ديرتر از عرف شناخته شد. در واقع فريمن با اينكه بازيگرياش را از تلويزيون و تئاتر آغاز كرد اما در عرصه سينما بسيار دير جلوهگري كرد. از سال 1969 كه فريمن نخستين سريال تلويزيوني نقش اولياش را بازي كرد، 20سال گذشت تا او به جايگاهي كه برازندهاش بود آنهم در عرصه سينما دست پيدا كند. در حقيقت او پس از درخشش در فيلم «زبل محله» در سال 1987 كه برايش يك نامزدي اسكار نقش مكمل به ارمغان داشت، 2 سال بعد در اثري به ياد ماندني و در50سالگياش، يكي از تأثيرگذارترين بازيهاي كارنامه حرفهاياش را انجام داد و به آسمان شهرت و تثبيت رسيد. فيلم رانندگي براي خانم ديزي را بهياد بياوريد؛ همان فيلمي كه باعث شد تمام سينمادوستان از سراسر دنيا براي تحسين بازيگري مورگان فريمن اداي احترام كنند. و او براي بار دوم در عرض 2 سال باز هم براي يك اسكار ديگر نامزد شد.
از رانندگي براي خانم ديزي در سال 1997 تا بازي در ماندگارترين و جاودانهترين يادگاري او براي دنياي هنرهفتم، 8سال ديگر زمان لازم بود. در اين ميان او با يك اسطوره ديگر همراه شد و البته كسي نميدانست كه اين همراهي حداقل تا 2 دهه يا تا پايان عمر اين دو نفر گسستني نخواهد بود. كلينت ايستوود براي فيلم اسكارياش «نابخشوده» با تيز هوشي خاصي كه مختص اوست از مورگان فريمن استفاده كرد و اين بار نيز او در نقش يك كابوي بازنشسته غوغا كرد.
سال 1995 از راه رسيد و با رونمايي از فيلم هفت جوانمردترين، عاقلترين و انسانيترين كارآگاه تاريخ سينما يعني كارآگاه ويليام سامرست متولد شد. سال قبلتر از آن از او «رستگاري شاوشنك» را ديده بوديم كه در نقش مقابل هفت قرار داشت. در آنجا مورگان فريمن قربانيترين و رستگارترين انسان را در لباس يك زنداني پا به سن گذاشته بينوا ترسيم كرده بود.
حالا 15سال از تولد كارآگاه ويليام سامرست ميگذرد و نه خود فريمن و نه سينما و نه دوستداران سينما نتوانستهاند از زير بار ابهت اين كاراكتر خارج شوند. از آن به بعد مورگان فريمن در كارهاي متفاوتي بازي كرد. از «آميستاد»، «باران سياه» و «جنايت پنهان» گرفته تا بازي در كمدي «بروس توانا» همگي جزو اين كارهاي متفاوت محسوب ميشوند. تا اينكه باز هم ايستوود از راه رسيد و با همان تيزهوشي ويژهاش، مورگان فريمن را براي بازي در يكي ديگر از بهترين فيلمهاي سينما برگزيد؛ انتخابي كه بالاخره بعد از 4 بار نامزدي بينتيجه براي فريمن، برايش اين بار اسكار را به ارمغان آورد.
«عزيز ميليون دلاري» در سال 2005 رونمايي شد و خوني تازه به رگهاي هاليوود تزريق كرد. بعد از آنهمه فرتوتي، بدنامي و بيخاصيتي كه گريبانگير هاليوود شده بود ساخته شدن فيلمي به زبان حقيقي سينما، حقيقتا مردم را براي آينده اين هنر بازهم دلگرمي داد.
5 سال پس از اين و بعد از يك تجربه بامزه براي همكاري با جك نيكلسون و بازي در «بتمن» و يك كمدي و يكي، دو كار ديگر، باز هم ايستوود و فريمن با هم همكار شدند و نتيجه كار مثل هميشه بود؛ اثري به نام شكستناپذير و فيلمي موفق و قابل احترام با بازي تأثيرگذار و تحسينبرانگيز فريمن در نقشي استثنايي. او كه پيش از اين و در سال 1981در فيلمي تلويزيوني به نام «مرگ يك پيامآور» در نقش مالكوم ايكس ظاهر شده بود، حالا در نقش يكي از ماندگارترين سياهپوستهاي تمام تاريخ ظاهر شده است: نلسون ماندلا.
شكستناپذير البته يك درام ورزشي است و قرار نيست كه به بيوگرافي و زندگي نلسون ماندلا بپردازد. ايستوود مانند هميشه سراغ روايتي اخلاقي رفته و چه چيزي بهتر از روايت گوشهاي از زندگي ماندلا و سالهاي ابتدايي آزادي وي از زندان. داستان فيلم اما به سال1995 برميگردد؛ زماني كه مسابقات جهاني راگبي آغاز شده و تيم آفريقاي جنوبي نيز در بازيها شركت دارد و حضور ماندلا در جريان مسابقات و در كنار تيم ملي كشورش همه چيز را تحتتأثير قرار ميدهد.
فيلم تلويزيوني «نجار» در سال1964 نخستين حضور او در عرصه بازيگري به حساب ميآيد، بنابراين طي اين سالها در كارنامه حرفهاش 82 فيلم سينمايي و تلويزيوني به ثبت رسيده، كه برايش حدود 76 نامزدي براي كسب جوايز سينمايي و تلويزيوني به ارمغان آورده كه مهمترين آنها 5 بار نامزدي اسكار و 5 بار نامزدي گلدن گلوب بوده. البته او يك بار اسكار نقش دوم براي عزيز ميليون دلاري و يكبار هم گلدن گلوب را براي رانندگي براي خانم ديزي دريافت كرده است. براي اسكار سال2010 فريمن نامزد اسكار نقش اول مرد است. بعيد نيست او بار ديگربا كسب اين جايزه كارنامه هنري پربارش راپرافتخارتر از گذشته كند. اگرچه به گفته خودش در تمام اين سالهاي طولاني بهدنبال افتخارات معنوي بوده است و بس.
منبع: همشهری آنلاین
کلمات کليدي :
|
